Тээвэр зуучлал гэдэг нь таны ачааг гадаад улсаас Монгол хүртэл (эсвэл Монгол-оос гадагш) хамгийн тохиромжтой чиглэл, тээврийн төрлөөр зохион байгуулж, баримт бичиг, гааль, агуулах, тээвэрлэлтийн явцын хяналт, хүргэлтийг нэг цогцоор нь гүйцэтгэх үйлчилгээ юм. Өөрөөр хэлбэл, та нэг л байгууллагатай харилцаад ачааны тань “эхлэлээс төгсгөл” хүртэлх бүх процессыг хариуцуулна гэсэн үг.

Чиглэл гэдэг нь ачаа хаанаас хаашаа хөдөлж буй үндсэн урсгал (жишээ нь: БНХАУ → УБ).

Маршрут гэдэг нь тэр чиглэлийн доторх нарийвчилсан замнал, дамжин өнгөрөх боомт/хот/буудал, тээврийн төрөл солигдох цэгүүдийг хэлнэ (жишээ нь: Тяньжин боомт → Эрээн → Замын-Үүд → УБ).

Монгол руу импорт хийхэд хамгийн түгээмэл нь:

• БНХАУ-аар дамжих чиглэл: Тяньжин/Синган, Циндао зэрэг боомт → Эрээн/Мандал/Гашуунсухайт → УБ

• ОХУ-аар дамжих чиглэл: Владивосток/Находка зэрэг боомт → Улаан-Үд/Наушки → Сүхбаатар → УБ

• Ачааны төрөл, хугацаа, төсөвөөс шалтгаалаад төмөр зам + авто, цэвэр авто, эсвэл агаар гэж сонгодог.

Хамгийн их алдаа гардаг хэсгүүд нь эдгээр:

• HS код, нэр төрөл, зориулалт: Гаалийн ангилал буруу бол татвар, зөвшөөрөл, саатал гарна.

• Инвойс, паккинг лист: Тоо ширхэг, жин, хэмжээ, үнэ дутуу/зөрүү байвал асуудал үүсдэг.

• Incoterms нөхцөл (EXW/FOB/CIF гэх мэт): Аль зардал хэнд хамаарах нь тодорхой байх ёстой.

• Сав баглаа боодол: Эвдрэл, норголтоос хамгаалсан эсэх (ялангуяа эмзэг, цахилгаан бараа).

• Даатгал: Өндөр үнэ цэнтэй эсвэл эвдрэх эрсдэлтэй бол даатгал зайлшгүй хэрэгтэй.

• Хугацаа ба оргил үе: Боомт, хил дээр бөөгнөрөл үүсдэг улирал/сард хугацаа сунжрах магадлалтай.

Бүтэн чингэлэг (FCL) гэдэг нь таны ачаа нэг чингэлгийг дангаар нь дүүргэж явуулах хэлбэр.

Анхаарах зүйлс:

• Чингэлгийн төрөл зөв сонгох (20’/40’/40HQ, реф, open top гэх мэт)

• Ачаалалт, бэхэлгээ: Дотор савлалт муу бол далайн/төмөр замын доргилтоор гэмтдэг.

• Зөв жин, хэмжээс: Илүүдэл жинтэй бол нэмэлт төлбөр, торгууль гарна.

• Баримт бичиг: BL/CMR/rail waybill зэрэг тээврийн бичиг баримтын алдаа хамгийн их саатал үүсгэдэг.

Бүтэн автомашин (FTL) гэдэг нь таны ачаа нэг машинд дангаараа ачигдаж шууд хүргэгдэх хэлбэр.

Анхаарах зүйлс:

• Ачих/буулгах нөхцөл: Forklift байгаа эсэх, тавцангийн өндөр, ажлын цаг.

• Температурын горим хэрэгтэй эсэх (хүнс, эм, химийн бүтээгдэхүүн гэх мэт).

• Маршрут ба хил нэвтрэлт: Зарим боомт дээр хязгаарлалт, дараалал их байдаг.

• Зөвшөөрөл/баримт: Зарим төрлийн ачаанд тусгай зөвшөөрөл шаардлагатай.

Түүвэр ачаа (LCL/LTL) гэдэг нь олон харилцагчийн жижиг ачааг нэг чиглэлд нэгтгээд хамтад нь тээвэрлэх хэлбэр.

Анхаарах зүйлс:

• Хэмжээ ба жин зөв хэмжигдэх: Төлбөр ихэвчлэн “эзлэхүүн жин”-ээр тооцогдоно.

• Савлалт маш чухал: Олон ачаатай хамт явдаг тул булан цооролт, даруулалт, норголтоос хамгаална.

• Хугацаа: Нэгтгэл/задлал (consolidation/deconsolidation) ордог тул FCL/FTL-ээс арай урт байж болно.

• Хориотой бараа: Бусдын ачаатай хамт явдаг тул дүрэм хатуу, бичиг баримт илүү нягт шалгагдана.

Агаарын тээвэр нь хамгийн хурдан боловч өртөг өндөр шийдэл. Ихэвчлэн яаралтай, өндөр үнэ цэнтэй, жижиг оврын ачаанд тохиромжтой.

Анхаарах зүйлс:

• Аюултай ачааны дүрэм: Лити зай, шингэн, нунтаг, химийн бодис зэрэг нь тусгай ангилалтай.

• Сав баглаа боодол: Нислэгийн аюулгүй байдлын стандарт хангах ёстой.

• Жин/эзлэхүүн: “Volumetric weight”-ээр тооцох тул хайрцаг том бол үнэ өснө.

• Хугацаа ба буух цэг: Шууд нислэг эсвэл дамжин нислэгээс шалтгаалж хугацаа өөр.